Mój niemowlak do mnie mówi?

Te naturalne metody łagodzenia bólu możesz stosować podczas porodu

          Łagodzimy ból porodowy – naturalnie 

Cz.I

Ból jest nieodłącznym elementem narodzin dziecka i jest konieczny do prawidłowego przebiegu akcji porodowej i mobilizacji organizmu do działania. Każda kobieta inaczej odczuwa ból porodowy, który zmienia się wraz z postępem porodu. Może on zależeć od nastawienia psychicznego kobiety, przygotowania do porodu, ułożenia i wielkości dziecka, użycia oksytocyny do wywołania skurczów oraz od indywidualnych predyspozycji kobiety. Ból pojawiający się podczas porodu wynika z ucisku kurczącego się mięśnia macicy na nerwy i naczynia krwionośne. Ponadto kwas mlekowy powstały w wyniku utrudnionego dopływu krwi z tlenem działa drażniąco na zakończenia nerwowe. Bolesność wynika także z rozwierania i skracania szyjki macicy oraz rozciągania tkanek krocza.

Dobra wiadomość jest taka, że rodząca nie musi bezrefleksyjnie poddawać się zaistniałej sytuacji. Może ona aktywnie wspierać akcję porodową i wpływać na zmniejszenie swojego cierpienia.

Wśród niefarmakologicznych metod łagodzenia bólu można wymienić m.in.
  • immersję wodną,

  • kontrucisk,

  • ciepłe i zimne okłady,

  • aromaterapię,

  • wydawanie dźwięków,

 

Immersja wodna

Korzystanie z dobroczynnych właściwości wody jest jedną z najbardziej popularnych metod niefarmakologicznego łagodzenia bólu porodowego. Jakie zatem można wymienić zalety ciepłych kąpieli wodnych? Woda zmniejsza dolegliwości bólowe rodzącej, rozluźnia, zmniejsza napięcie mięśniowe i poprawia nastrój. Powoduje szybsze rozwieranie szyjki macicy, rozszerzanie mięśni krocza i dna miednicy oraz stymuluje efektywną czynność skurczową, a co za tym idzie skraca pierwszą fazę porodu. Ponadto dzięki kąpieli minimalizowane jest zapotrzebowanie na zastosowanie farmakologicznych sposobów łagodzenia bólu – w tym leków przeciwbólowych i rozkurczowych, a także użycia interwencji medycznych. Rodząca może skupić się na własnym ciele i odizolować od bodźców zewnętrznych oraz poczuć kontrolę nad przebiegającym porodem. Co ważne zmniejsza się wydzielanie hormonów stresu (adrenaliny i noradrenaliny), a zwiększa hormonów szczęścia, czyli endorfin oraz oksytocyny. Dzięki temu, że woda powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych i niewielki wzrost ciśnienia krwi poprawie ulega dotlenienie mięśni, łożyska i płodu oraz całego organizmu rodzącej, a także następuje poprawa krążenia krwi. Wypór wody powoduje uczucie lekkości u rodzącej i ułatwienie ruchów oraz zmian pozycji, a co za tym idzie łatwiejsze przesuwanie się dziecka w kanale rodnym i zmniejszenie ryzyka urazów porodowych. Jak zatem rodząca powinna prawidłowo zażywać kąpieli wodnych? Ważne jest, by kobieta zanurzyła ciało aż do wysokości brodawek sutkowych, zakrywając przy tym w całości brzuch. Temperatura wody powinna być przede wszystkim przyjemna dla rodzącej, natomiast optymalna temperatura wynosi między 34°C a 37°C (ponieważ taka właśnie wykazuje właściwości przeciwbólowe, relaksujące i wyciszające). Nie wolno doprowadzać do zbyt wysokiej temperatury, ponieważ może ona stać się niebezpieczna dla matki oraz rodzącego się dziecka i wywołać m.in zaburzenia w układzie sercowo – naczyniowym i metabolicznym. Terapeutyczną kąpiel w wannie zaleca się brać po osiągnięciu 5 cm rozwarcia, ponieważ wcześniejsze zastosowanie może powodować ryzyko spowolnienia akcji porodowej. Efekt przeciwbólowy immersji wodnej można osiągnąć po ok. 20 – 30 minutach. Alternatywnie można skorzystać z prysznica i kierować strumień wody na plecy oraz brzuch. Przeciwskazaniami są m.in. choroby skóry, choroby infekcyjne, choroby układu krążenia oraz patologie położnicze.

 

poród w wodzie

Kontrucisk

Kontrucisk inaczej nazywany jest przeciwuciskiem. Jest to forma masażu, wykonywanego podczas skurczu, która polega na uciskaniu miednicy oraz dolnej części pleców. Uciskać należy tak, by rodząca nie odczuwała dodatkowego dyskomfortu – należy przy tym słuchać wskazówek przyszłej mamy. Ucisk powinien być wykonany z jednakową siłą i trwać tyle czasu co sam skurcz. Kontrucisk niweluje intensywność skurczu, co pomocne jest zwłaszcza pod koniec pierwszej fazy porodu. Do tej techniki łagodzenia bólu porodowego potrzebna jest obecność drugiej osoby – może to być ojciec, położna lub inna osoba towarzysząca. Ważne aby dłonie osoby masującej były przyjemne i ciepłe w dotyku. Ucisk możemy wykonywać na kilka różnych sposobów, a jednym z nich jest ściskanie bioder polegający na uciskaniu miejsca między stawami biodrowymi a talerzami miednicy i przesuwaniu dłoni do góry i do wewnątrz.



Ciepłe i zimne okłady

Aby zmniejszyć ból porodowy możemy również zastosować naprzemienne ciepłe i zimne okłady. Miejsce i rodzaj okładów zależy od preferencji kobiety oraz od miejsca, gdzie występuje ból. Najczęściej są to podbrzusze, okolice kości krzyżowej, a także uda oraz krocze. Ciepłe okłady umieszone w okolicach brzucha nasilają krążenie i odpowiadają za lepszą pracę mięśnia macicy. Ponadto podwyższają one próg bólowy, co w efekcie powoduje zmniejszenie odczuwania dolegliwości skurczowych. Jako ciepłe okłady można zastosować ogrzane ręczniki lub pieluszki, czy zwykły termofor lub skorzystać ze strumienia ciepłej wody. Zastosowanie zimna z kolei powoduje spowolnienie przewodzenia nerwowego oraz zwężenie naczyń krwionośnych, co przyczynia się do działania przeciwbólowego, przeciwzapalnego oraz zmniejszenia obrzęku. W tym wypadku można skorzystać ze schłodzonych kompresów, a nawet worków z lodem. Ciepłe i zimne okłady stosuje się naprzemiennie by zapobiec niedokrwieniu danej części ciała kobiety.



Aromaterapia

Aromaterapia polega na wykorzystaniu olejków eterycznych, które to wykazują właściwości prozdrowotne i lecznicze. Pobudzając układ nerwowy, wpływają one na emocje i zmniejszają poczucie napięcia i niepokoju związanego z porodem, a tym samym obniżają odczucia związane z samym bólem porodowym. Ponadto wpływają one na układ hormonalny, zwiększając wydzielanie serotoniny i dopaminy (co skutkuje dobrym samopoczuciem oraz rozluźnieniem) i równocześnie obniżają poziom kortyzolu, czyli hormonu stresu. Olejki możemy wprowadzać albo poprzez skórę (wykonując masaż z ich dodatkiem, stosując miejscowe okłady czy też dodając je do kąpieli) albo poprzez układ oddechowy (wykonując inhalacje najlepiej za pomocą dyfuzora ultradźwiękowego – w tym wypadku kominki aromateraputyczne nie spełniają swojej leczniczej roli, ponieważ podgrzewanie olejków powoduje utratę ich właściwości prozdrowotnych). Warto też zaznaczyć, by olejki pochodziły ze sprawdzonych źródeł i nie posiadały syntetycznych dodatków, gdyż mogą w takim wypadku prowadzić do podrażnienia dróg oddechowych. Działanie odprężające w porodzie oraz niwelujące napięcie i ból wykazują m.in. olejki z lawendy, melisy, bergamotki, cytryny oraz drzewa sandałowego i różanego. Olejki można stosować pojedynczo lub mieszając je i tworząc unikatowy zapach.



Wydawanie dźwięków

Krzyk, a także wydawanie dźwięków takie jak postękiwanie czy mruczenie to jedna z najprostszych metod łagodzenia bólu, a zarazem najbardziej intuicyjna i naturalna. Dzięki nim kobieta może uwolnić nagromadzone napięcie, odreagować stres i negatywne emocje oraz zniwelować ból. Podczas krzyku ulegają rozluźnieniu różne partie mięśni m.in. twarzy i krocza. Krzyk dodaje sił oraz energii i wspiera wydzielanie endorfin. Ponadto lepiej rozwija się akcja porodowa, a szyjka macicy szybciej się rozwiera. Co ważne tłumienie wydawania dźwięków potęguje ból i dyskomfort, dlatego nie powinno się hamować krzyku ani strofować rodzącej, co niestety też się zdarza.



W kolejnej części artykułu przedstawię inne niefarmakologiczne metody łagodzenia bólu porodowego, takie jak muzykoterapia, obecność douli czy masaż szalem rebozo. 

 

Autorka artykułu: Monika Frączek /doula w trakcie szkolenia, doradca chustonoszenia/

Wskocz na mojego FB i zobacz co ciekawego przygotowałam dla Ciebie 😉